Πέμπτη, 14 Απριλίου 2016

Ερινύες...Οι Χθόνιες Θεότητες

Ο μύθος, θέλει τις Ερινύες να καταδιώκουν τους μιαρούς από εγκληματικές πράξεις και μάλιστα τους μητροκτόνους, όπως συνέβη και στην περίπτωση του Οιδίποδα, που εξορίζεται από τη Θήβα και περιπλανιέται, υποβασταζόμενος από την κόρη του, Αντιγόνη. Καταλήγει η πλάνη του στον Κολωνό(Οιδίπους επί Κολωνώ, Σοφοκλή), όπου υπάρχει επίσης ιερό άλσος των Ερινύων.
Αυτές όμως και πάλι τον καταδίωκαν μέχρι θανάτου, μέχρι που ο Θησέας τον έθαψε στο ιερό των Σεμνών Θεαινών, στην Αθήνα.


Το έγκλημά του; Είχε συνάψει γάμο με τη μητέρα του, αγνοώντας την πραγματική της ταυτότητα.. Το αποτέλεσμα, μετά την ανακάλυψη της αλήθειας, ήταν να αυτοκτονήσει η μητέρα του.
Στην ουσία όμως θεωρήθηκε μητροκτόνος.
Το ιερό των Σεμνών Θεαινών συσχετίζεται με την άλλη αμείλικτη καταδίωξη, του Αγαμεμνονίδη Ορέστη, που ενώ αθωώθηκε από τον Άρειο Πάγο για το φόνο της μητέρας του, δεν βρήκε την ηρεμία του.
Οι Ερινύες απειλούσαν πως αν δεν άλλαζε η δικαστική απόφαση, θα στάξουν λίγο από το αίμα της καρδιάς τους στη Γη, οπότε τα εδάφη θα γίνονταν άγονα, στα σιτηρά θα έπεφτε ερισύβη και θάνατος θα έβρισκε κάθε νεογέννητο Αθηναίο...
Σύμφωνα με το μύθο, τις κατευνάζει η Θεά Αθηνά, με την υπόσχεση καθιέρωσης ιερού τους σε σπηλιά της Αθήνας και της απόλαυσης πολλών σεμνών θυσιών και λατρευτικών τελετών, στο όνομά τους.
Αν δέχονταν, θα φρόντιζε η ίδια η Αθηνά να μην πρόκοβε καμιά οικογένεια που θ’ αρνούνταν να τις τιμήσει.
Εκείνες με τη σειρά τους θα εξασφάλιζαν ούριους ανέμους στα πλοία της Αθήνας, γονιμότητα στα χωράφια της, καρπερούς γάμους στο λαό της.
Με εκδηλώσεις ευγνωμοσύνης, καλές ευχές και ξόρκια κατά της ξηρασίας, οι Ερινύες, που πήραν το όνομα ΣΕΜΝΕΣ ΘΕΕΣ, δέχονται κι αποχαιρετούν την Αθήνα.
Με τη συνοδεία λαμπαδηφόρων νέων,ντυμένων πορφυρά ρούχα, με τη συμμετοχή στην πομπή αρχοντισσών και γεροντισσών, με το ξόανο της Αθηνάς ανά χείρας, φθάνουν στην είσοδο βαθιάς σπηλιάς στη νοτιοανατολική άκρη του Αρείου Πάγου.
Μετά από θυσίες, οι Σεμνές Θεές, εγκαθίστανται πια στο νέο ιερό τους.
Στο Ιερό αυτό υπήρχαν αγάλματα των ίδιων των Ερινύων, που, αντίθετα απ' ό,τι θα περίμενε κανείς, δεν ήταν τρομακτικά στην όψη, καθώς και αγάλματα του Πλούτωνα, του Ερμή και της Γης. Μέσα στον περίβολο του Ιερού υπήρχε και μνήμα του Οιδίποδα .
Στο Ιερό αυτό των Ερινύων ή Σεμνών θεών θυσίαζαν όσοι είχαν αθωωθεί από τον Αρειο Πάγο, καθώς και άλλοι, Αθηναίοι πολίτες ή ξένοι.
Κάθε μήνα οι τρεις νύχτες κατά τις οποίες ο Άρειος Πάγος εκδίκαζε φόνους ήταν αφιερωμένες σε εκείνες, μια στην κάθε μια τους.
Και στο δήμο «Φλύα» υπήρχε μεταξύ των άλλων βωμών και εκείνος προς τιμή των "Σεμνών θεών".
Οι Ερινύες θα λέγαμε, κλείνοντας το θέμας μας, φίλοι μου, είναι η προσωποποίηση της μικρής ή της μεγάλης ενοχής του ανθρώπου για ενέργειες που αποδοκιμάζει κατά βάση η κοινή γνώμη..
Οι Σεμνές Θεές προσωποποιούν την εξιλέωση, που φθάνει κανείς μετά από μια επώδυνη,εξαιρετικά μαρτυρική πορεία, που εικονοποιείται άριστα μέσα στο μαρτυρικό διωγμό του Ορέστη.
Ο μύθος της απηνούς καταδίωξης πλάστηκε, για να υπογραμμιστεί η τήρηση του μέτρου, που ούτε η φύση έχει δικαίωμα να υπερβεί, σύμφωνα με τη ρήση του Ηράκλειτου:
«Ήλιος γαρ ουχ υπερβήσεται μέτρα, ει δε νιν Ερινύες μιν δίκης επίκουροι εξευρήσουσι». ΟΙ Ερινύες είναι θεματοφύλακες της φυσικής και ηθικής τάξης.
Το μέτρο στις πράξεις, εξοβελίζει την ύβρη, και ο κόσμος ισορροπεί, η τάξη του τηρείται και η αρμονία στο Σύμπαν γίνεται η εύηχη μουσική της λογικής.




The Mythologists

Αν σας άρεσε το θέμα κάντε ένα "Like" και κοινοποιήστε το στους Φίλους σας...!


Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου